Hangi sözleşmeler İş Yeri Dışında Kurulan Sözleşmeler Yönetmeliği kapsamındadır?
Halk arasında kapıdan satış olarak bilinen iş yeri dışında kurulan sözleşmeler;

 

Ayrıca, mal ve hizmet satışlarına dair Yönetmelik’te belirlenmiş olan tutar, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298’inci maddesinin (B) fıkrası uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında, takvim yılı başından geçerli olmak üzere arttırılarak uygulanır. 

 

İş yeri dışında kurulan sözleşmeler yazılı olarak yapılmadıkça geçerli olmaz. Kurulan sözleşmelerin en az on iki punto büyüklüğünde anlaşılabilir bir dilde, açık, sade ve okunabilir bir şekilde düzenlenmesi ve sözleşmenin bir örneğinin tüketiciye verilmesi zorunludur.

 

Geçerli bir sözleşme kurmamış olan satıcı veya sağlayıcı, sonradan sözleşmenin geçersizliğini tüketicinin aleyhine olacak şekilde ileri süremez.

 

İş yeri dışında kurulan sözleşmelerde on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkı kullanılabilir. Bu süre, hizmet ifasına ilişkin sözleşmelerde sözleşmenin kurulduǧu gün; mal teslimine ilişkin sözleşmelerde ise tüketicinin veya tüketici tarafından belirlenen üçüncü kişinin malı teslim aldıǧı gün başlamaktadır.

 

Cayma hakkı süresinin uzadığı durumlar nelerdir? Bu süre en fazla ne kadar uzayabilir? 

Satıcı veya sağlayıcının Yönetmelik’te belirtilen yükümlülüklere aykırı hareket etmesi veya tüketiciyi cayma hakkı konusunda gerektiği şekilde bilgilendirmemesi durumunda tüketici cayma hakkını kullanmak için on dört günlük süreyle bağlı değildir. Bu süre her halükarda cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona erer.

 

Yönetmelik’te belirtilen yükümlülüklerin bir yıllık süre içinde yerine getirilmesi veya cayma hakkı konusunda gerektiği şekilde bilgilendirmenin bu süre içinde yapılması halinde, on dört günlük cayma hakkı süresi, söz konusu yükümlülüklerin yerine getirildiği veya cayma hakkına ilişkin bilgilendirmenin gereği gibi yapıldığı günden itibaren işlemeye başlar.

 

Cayma haklarına ilişkin bildirimlerin, satıcı veya saǧlayıcılara yazılı olarak (iadeli taahhütlü vb.) veya kalıcı veri saklayıcısı (kısa mesaj, elektronik posta vb.) ile gerektiǧinde ispatı da saǧlanabilecek şekilde yapılması gerekmektedir. Bu kapsamda, cayma hakkının telefon ile sözlü olarak iletilmesi yeterli deǧildir.

 

Bu doğrultuda sözleşme içeriǧinin dikkatlice okunması ve bir telefon numarası vererek “iade etmek isterseniz bu numarayı aramanız yeterlidir” diyen satıcı/saǧlayıcılara itibar edilmemesi sonradan maǧduriyet yaşanmaması adına önem arz etmektedir.

 

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve ilgili mevzuat uyarınca Tüketici Hakem Heyetlerinin görev alanı “tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doǧabilecek uyuşmazlıklara çözüm bulmak” ile sınırlıdır.

 

İş Yeri Dışında Kurulan Sözleşmeler Yönetmeliǧi’nde cayma hakkının kullanımına ilişkin olarak; cayma bildiriminin muhatabının satıcı veya saǧlayıcı olduǧu, cayma bildiriminin yapılması ile henüz bir uyuşmazlık ortaya çıkmadığı dikkate alındığında hakem heyetlerince üzerinde karar verilecek bir uyuşmazlık bulunmadıǧı değerlendirilmektedir.

 

Bu kapsamda cayma hakkının kullanımıyla ilgili sonradan herhangi bir hak kaybına uǧramamak adına cayma bildiriminin yazılı olarak ya da kalıcı veri saklayıcısı ile doǧrudan satıcı veya saǧlayıcıya yapılması gerekmektedir.

 

Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, tüketici aşağıdaki sözleşmelerde cayma hakkını kullanamaz:

İnternete girilerek bilgisayar ya da akıllı telefon uygulaması üzerinden çalışan kurs, eğitim seti gibi maddi ortamda sunulan dijital ürünlerin aktivasyon kodu, kart kazıma gibi yöntemlerle satılması durumunda ürünün ambalajı açılmış olsa dahi tüketiciler cayma hakkını kullanabilecektir.

 

Ambalajı açılmış olsa dahi kitaplara ilişkin cayma hakkı süresi içinde ve usulüne uygun şekilde cayma bildiriminde bulunularak cayma hakkı kullanılabilir.

 

Tüketici cayma süresi içerisinde malı; işleyişine, teknik özelliklerine ve kullanım talimatlarına uygun bir şekilde kullandıǧı takdirde meydana gelen deǧişiklik ve bozulmalardan sorumlu değildir ve cayma hakkını kullanabilir.

Satıcı/saǧlayıcıya ödeme yapıldığı durumlarda cayma hakkı kullanılabilir mi? Ödenen meblaǧ geri talep edilebilir mi?

Satıcı ve sağlayıcılar, cayma süresi içerisinde sözleşmeye konu mal veya hizmet karşılığında tüketiciden herhangi bir isim altında ödeme yapmasını veya tüketiciyi borç altına sokan herhangi bir belge vermesini isteyemez. Bu yasağa rağmen tüketiciden herhangi bir bedel alınması durumunda, alınan bedel tüketiciye derhal iade edilir. Ayrıca tüketiciyi borç altına sokan her türlü belge tüketici yönünden geçersizdir.

 

Satıcı veya sağlayıcı, cayma bildiriminin kendisine ulaştığı tarihten itibaren on dört gün içinde malı geri almakla yükümlüdür. Bu süre içerisinde malın geri alınmaması durumunda, tüketici malı muhafaza etmekle yükümlü değildir.

Satıcı/saǧlayıcı sözleşmedeki bazı alanları el yazısı ile doldurtmaktadır. Bu yapılması gereken bir işlem midir? 

Satıcı veya sağlayıcılar, sözleşmeyi tüketicinin imzalamasını ve sözleşme tarihi ile aşağıdaki ifadeleri tüketicinin kendi el yazısı ile yazmasını sağlamak zorundadır:

Sözleşme konusu mal veya hizmetin sözleşmenin kurulduǧu tarihten sonra teslim veya ifasının kararlaştırılması halinde tüketiciden ek nakliye, teslim ve benzeri masraflar talep edilemez.

 

İş yeri dışında kurulan sözleşmeler Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş satıcı veya saǧlayıcı tarafından kurulabilir. Ticaret İl Müdürlüklerinden alınmış geçerli bir yetki belgesinin olup olmadıǧına dikkat edilmesi önem arz etmektedir. http://bim.gumruk.gov.tr/temp/TRKKapidanSatisFirma.aspx linkinden yetki belgesine ilişkin sorgulama yapmak mümkündür.

 

Bununla birlikte Saǧlık Bakanlıǧı ya da Milli Eǧitim Bakanlıǧı gibi bazı kamu kurumlarından gelindiǧi ya da ortak çalışıldıǧı ifade edilerek tansiyon ölçüm aleti, kitap seti gibi ürünlerin satışında tüketicilerin güvenini kazanarak satın alma kararlarının etkilenmeye çalışıldıǧı bilindiǧinden satıcı/saǧlayıcıların unvan ve iletişim bilgilerine dikkat edilmesinde fayda bulunmaktadır.